Pelgrims pareltjes 2

Het is circus die avond. Vijf afgebladderde woonwagens staan op een open plek tussen de naaldbomen. De lichtjes boven de ingang knipperen onregelmatig en ik hoop dat ze het houden vanavond. Een klein meisje staat aan de kassa en verwelkomt ons timide. We zullen haar straks nog terugzien als danseresje. De oude man die het doek voor ons omhooghoudt om binnen te treden, is later de clown en acrobaat. We nemen plaats op de plastic stoelen rond de piste.

Pelgrims pareltjes deel 1

We zitten bij Nono, de travestiet die hier op de camping werkt, in huis. We praten, roken en drinken bier.

Nono vertelt over zijn zomerseizoen hier. Hij zit op zijn matras met ontbloot bovenlijf. Hij heeft het slanke postuur als van een vrouw en grote, donkere ogen. Lange vingers, sierlijke gebaren. Een reiziger, een vagebond.

Radicale kern in Brusselse moslimgemeenschap?

Arthur van Amerongen is een Nederlandse journalist die een aantal jaar in Brussel woonde. Daar probeerde hij tot de kern van de moslimgemeenschap door te dringen door de bekeringsweg tot moslim te ondergaan. Dat betekende: geen alcohol, halal eten, de verzen van de Koran studeren en vooral; een humorloos, grijs bestaan. Zijn ervaringen staan beschreven in het boek Brussel Eurabia: een verslag, maar ook en vooral, een waarschuwing. Een grote moslimgemeenschap in Brussel staat buiten de Belgische samenleving. Met alle gevolgen van dien.

Maar anders dan de titel van het boek doet verwachten, gaat Brussel Eurabia niet direct over de moslimgemeenschap in de Europese hoofdstad. Het boek is eerst en vooral een persoonlijk relaas van een man die op zoek gaat naar stabiliteit en verbondenheid. Factoren die hij vanaf zijn jonge jeugd gemist heeft en ook in het christelijk geloof niet gevonden heeft. Na een woelige periode vol drugs, wendt hij zich tot de Islam, waar hij hoopt deze elementen wel te vinden. Het lijkt goed te gaan, totdat de eenzaamheid en de grauwheid van de stad hem weer achterhalen en hem terugwerpen in de harde realiteit.

Het verhaal van Van Amerongen begint op de Veluwe. Hij groeide er op;  een regio in het midden-oosten van Nederland, waar ook nu het calvinistische protestantisme hoogtij viert. Het is een regio waar de kerken op zondag eens niet leegstaan en waar de jeugd de geloofsbelijdenis nog uit zijn hoofd kent. Vanuit die context ziet van Amerongen de eerste Turkse en Marokkaanse gastarbeiders zich installeren en het is in die regio waar zijn interesse voor hun cultuur en geloof begint. Van Amerongen: “Ik was al vroeg gefascineerd door alles wat ook maar enigszins exotisch was, en in die tijd waren dat de eerste Turken en Marokkanen. Om van mijn geloof af te komen ben ik vervolgens naar Israël gegaan, en dat heeft gewerkt. Ik ben begonnen met de studie Hebreeuws, en kort daarna Arabisch. Vervolgens ben ik heel veel gaan reizen door het Midden-Oosten, en daar heb ik mijn werk van gemaakt.”

In het christelijke stadje Ede zal van Amerongen ook in aanraking komen met drugs en drank. Een lang aanslepende verslaving, die als een rode draad door het boek heenloopt, begint hier, en zal zich nog verder uitbreiden als hij in Amsterdam gaat wonen. Zijn drugsverslaving is ook de basis van zijn zoektocht naar vastigheid, discipline. Kan een ander geloof dan het door hem verachte protestantisme hem daarbij helpen? 

Van Amerongen: “Ik was benieuwd of ik nog steeds gevoelig was voor het geloof. Niet dus. Het was ook een speurtocht naar mijzelf; na een leven lang vol drugs en drank wilde ik wel eens wat rust hebben. Die heb ik nu, maar de islam heeft daarbij niet geholpen. Een zo mogelijk nog onzinniger geloof dan het calvinisme van de Veluwe.”

Als van Amerongen als buitenlandverslaggever voor het Parool naar Libanon wordt uitgezonden, begint zijn internationale carrière pas echt goed en zijn reizen gaan vooral naar het Midden-Oosten waar hij zich specialiseert in de radicale Islam.

De toon van zijn verslaggeving is mild, begripvol voor de radicalisering. In Brussel zal zijn pen een andere toon aannemen. Wat heeft ervoor gezorgd dat van Amerongen, die het Arabisch vloeiend spreekt, jaren onder radicale moslims gewerkt heeft, zich onveilig voelt onder diegenen die hij als zijn broeders beschouwde?

 

Wie meer wil weten over wat er achter de moskeedeuren in Anderlecht, Molenbeek en Schaarbeek gebeurt, komt misschien bedrogen uit. Brussel Eurabia gaat maar kort over Brussel. Toch geeft het boek wel een duidelijk signaal uit. Er leeft een groot deel van de moslimgemeenschap buiten de Belgische samenleving. Zij sluiten zich af. Haten hen die nog in de naïviteit leven dat de multiculturele samenleving een groot goed is; maar geen idee hebben wat er werkelijk onder een kleine groep gelovige Marokkaanse jongeren leeft.

Waarom Marokkaanse Nederlanders naar Belgie trekken

De Marokkaanse Nederlanders die naar België trekken, komen niet enkel naar ons land omdat de sfeer in het Noorderland te grimmig is. Dat laten allochtonen van de groep die naar België uitwijkt, weten. Het fiscale klimaat in ons land is één van de vele redenen voor de ´massale´ verhuizing van tweehonderd Neder-Marokkanen naar België.

“Marokkaanse Nederlanders verhuizen vooral naar België, omdat de sfeer in Nederland jegens hen en de islam in de afgelopen jaren negatiever is geworden” Aan het woord is S. Bouddouft, voorzitter van het Samenwerkingsverband van Marokkanen en Tunesiërs (SMT)

De bewering dat allochtonen naar België trekken om iemand van het land van herkomst te trouwen, is volgens Bouddouft niet waar. Het niet toelaten van een ‘importbruid’ of de bemoeilijking van gezinshereniging heeft niets met de uittocht te maken, zegt Bouddouft.

“Sinds de moord op filmmaker Theo Van Gogh door een extremistische moslim is de houding jegens moslims in Nederland aanzienlijk verslechterd,”  bevestigt ook Abdellatif Akhandaf van de Antwerpse Integratiedienst.

 Maar zijn dit de enige redenen van de ‘massale’ uittocht van de Marokkaanse Nederlanders? Marokkaanse ondernemers uit Nederland in België noemen nog andere motivaties. Het fiscale landschap zou in België gunstiger zijn, wat het makkelijker maakt om een onderneming op te starten. Zouden ze het afgekeken hebben van de Nederlanders? Die zakken jaarlijks met 5000 naar het zuiden, omdat het belastingklimaat hier veel idealer is dan bij de Noorderburen. De huizen zijn goedkoper, de regels omtrent kopen minder ingewikkeld. Nederlanders vestigden zich ook in Vlaanderen voor hun werk of uit persoonlijke redenen. Nederlandse studenten komen nog steeds naar België wanneer zij niet toegelaten zijn op een universiteit of hogeschool. Vooral bij de medische studies zien we veel noordelijke studenten. Marokkaanse Nederlanders zouden in België gemakkelijker werk vinden. Omdat hun Nederlands doorgaans perfect is, doen zij het hier vrij goed op de arbeidsmarkt. 

Nederlandse Marokkanen die naar Antwerpen trekken. Diegenen die de grimmige sfeer in Nederland als reden voor hun verhuizing hebben, konden wel eens van een koude kermis thuiskomen. Want is Antwerpen niet de stad waar het Vlaams Belang de grootste aanhang heeft, een partij die zichzelf islamofoob noemt?  De partij die het dragen van hoofddoeken wil afschaffen, die Marokkanen het liefst naar Marokko praat, die alleen maar ‘Vlaams’ wil zijn. Het is juist die partij die de meeste aanhang heeft in Antwerpen en daarom lijkt de verhuizing zo tegenstrijdig.

Laten de statistieken inderdaad een massale verhuizing naar Vlaanderen zien? Het Centraal Bureau voor Statistiek (CBS) merkt inderdaad een lichte stijging van Marokkaanse Nederlanders die naar België trekken. Zo steeg het aantal verhuizingen in Utrecht naar België van 22 in 2004 naar 72 in 2005. In Eindhoven ging het om 1 in 2004 en 36 vorig jaar, in Den Bosch waren het er 72 in 2003 en 134 in 2005. Rotterdam zag 49 Marokkanen meer verhuizen ten opzichte van het jaar daarvoor. Een tiental van deze groep gaf wel degelijk aan te verhuizen omdat het laten overkomen van een ‘importbruid’ makkelijker is in België. Allochtonen maken daarmee gebruik van de zogenaamde België-route.

De allochtone bevolking in Nederland neemt nog steeds gestaag toe. De reden daarvan is de gezinshereniging en het geboortecijfer dat bij de allochtone bevolking veel hoger ligt. De verhuizing van 200 gezinnen naar België is dan ook maar een fractie van het aantal allochtonen in Nederland. De meeste allochtonen blijven in Nederland. Jongeren geven aan niet te willen verhuizen naar Marokko of een Europees land. Het is juist die tweede generatie die perfect geïntegreerd lijkt.  Het zijn vooral de allochtonen van de eerste generatie die verhuizen uit Nederland. Die uittocht gaat dan veelal naar thuisland Turkije. Maar soms ook naar andere landen in Europa. Dit jaar was België aan de beurt.